İŞSİZLİK ORANI DÜŞMÜŞ

“Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2025 yılı işgücü verileri, Batman ekonomisinde dikkat çekici bir dönüşümü ortaya koydu. Verilere göre kentte işsizlik oranı, 2022 yılında yüzde 17,2 seviyesindeyken 2024’te yüzde 12,7’ye, 2025 yılında ise yüzde 3,1’lik düşüşle yüzde 9,6’ya geriledi. Böylece Batman, son yılların en düşük işsizlik oranlarından birine ulaşmış oldu.”

Bu verilere ve açıklanan bilgilere bakınca insanın içi ferahlıyor lakin enteresandır aynı mutluluğu hanelerde ve çarşı pazarda görmek pek mümkün olmuyor/olamıyor.

Genç nüfusun oransal olarak Türkiye ortalamasının üzerinde olduğu, eğitim seviyesinin yükseldiği ve iller arasında nüfus bakımından ilk otuzda görünen (22.) ilimizin işsizlik oranının düşmesi elbette bizi sevindirir ancak bu rakamların düşündürücü olduğunu da belirtmemiz gerekiyor.

2026 yılı Mart ayı itibarıyla Türkiye'de işsizlik oranı %8,1 olarak açıklanmış olup, işsizliğin en yoğun olduğu iller genellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yoğunlaşmaktadır. Son verilere göre en yüksek işsizlik oranlarına sahip illerin başında %13,8 ile Hakkari ve %12,7 ile Van gelmektedir. Rakamlar bunu böyle gösteriyor. Bir önceki yıl verilerine göre işsizlik oranları ise şöyle sıralanmıştı; (İşsizlik Oranının En Yüksek Olduğu İller)

%12,5: Kilis,

%12,7: Batman,

%13,1: Ağrı, Muş,

%16,7: Van,

%18,3: Hakkari.

Peki, nedir bu işsizlik oranı ve nasıl hesaplanıyor? Neye göre hesaplanıyor? İşsizlik oranı, işsiz sayısının toplam işgücüne (çalışanlar + işsizler) bölünmesi ve çıkan sonucun 100 ile çarpılmasıyla bulunur.

İşsiz Nüfus: Çalışma çağında olup (genellikle 15 yaş ve üzeri), son 3 ay içinde iş arayan ve 15 gün içinde işbaşı yapmaya hazır olan kişileri ifade eder.

Toplam İşgücü: İstihdam edilenler (çalışanlar) ile iş arayanların (işsizlerin) toplamından oluşur.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan güncel verilere göre 2026 yılı başı itibarıyla Batman ilinin toplam nüfusu 662.626 kişidir.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı 2024 yılı “İstatistiklerle Gençlik” bültenine göre, Batman genç nüfus oranı bakımından Türkiye’nin en genç 5 ili arasında yer aldı.

TÜİK verilerine göre, 15-24 yaş aralığındaki gençlerin toplam nüfusa oranı bakımından Batman’da bu oran %20,1’in üzerinde gerçekleşti. Bu oran, Türkiye ortalamasının (%14,9) oldukça üstünde yer alırken, Batman’ın genç ve dinamik yapısını bir kez daha ortaya koydu.

662.626 kişinin yaşadığı Batman, nüfusa oranla sadece %1,14 ile Türkiye’de esnaf oranının en düşük olduğu il.

Batman'da TÜİK ve yerel yönetim verilerine göre işgücüne katılma oranı yaklaşık %42,7 seviyelerinde, istihdam oranı %40,7 ve işsizlik oranı ise %9,6 olarak kaydedilmektedir. Son dönemde kentteki sanayi ve istihdam artışlarıyla birlikte işsizlik oranlarında önemli bir düşüş yaşanmış.

Batman ve bağlı olduğu TRC3 bölgesi baz alındığında temel işgücü göstergeleri şu şekildedir:

İşgücüne Katılma Oranı: %42,7.

İstihdam Oranı: %40,7.

İşsizlik Oranı: %9,6.

İstihdam Artışı beklenen sektörler: İŞKUR İşgücü Piyasası verilerine göre kentte en fazla net istihdam artışının İmalat sektöründe (özellikle tekstil, hazır giyim ve gıda) olacağı öngörülmektedir.

Özel Sektör İstihdamı: Batman genelinde 4A (sigortalı çalışan) statüsünde istihdam sağlayan 6 bini aşkın kayıtlı iş yeri bulunmaktadır.

“İŞKUR; bölgedeki istihdamı artırmak, vasıfsız iş gücünü eğitmek ve işsizliği azaltmak amacıyla çeşitli aktif iş gücü programları uygulamaktadır: İşbaşı Eğitim Programları (İEP): İş arayan vatandaşlara iş yerinde tecrübe kazandırarak istihdam edilmelerini kolaylaştıran bu programda katılımcılara günlük cep harçlığı ödemeleri yapılmaktadır. İşgücü Uyum Programı (İUP): Özellikle kamuda ve özel sektörde işsizlerin çalışma alışkanlıklarını pekiştirmek amacıyla uygulanan programlardan yüzlerce Batmanlı faydalanmaktadır. Mesleki Eğitim Kursları: Batman'da özellikle imalat ve hizmet sektöründeki kalifiye eleman ihtiyacını karşılamak üzere kurslar düzenlenmektedir” denilmektedir.

Sonuç: Yukarıda sıralamaya çalıştığımız veriler resmi kaynaklara dayalı olarak bizlere sunulan veriler. Lakin evdeki hesabın çarşıya pek uymadığını belirtmemiz gerekiyor. Çünkü gerek 15 yaş ve üstü nüfus oranının yüksekliği gerekse son yıllarda düşük ücretle (asgari ve asgarinin yarısı) çalışan insanlar da yapılan hesaplamanın içinde yer almıyor. Birçok yurttaş umudunu yitirdiği için iş başvurusu yapmamaktadır. Çalışan insanların da çoğunluğu en düşük maaşla çalıştığı için geçimini sağlayamamaktadır. Yani rakamlar her ne kadar yapılan hesaplama formüllerine göre doğruyu göstermiş olsa da gerçek farklı görünüyor. Bizde hem işsizlik oranı yüksek hem de bir şekilde iş bulma fırsatı yakalayanların aldıkları ücret geçimi sağlamak için yeterli olmuyor. Devlet memurlarının dahi resmi rakamlara göre yoksul sayıldığı bir dönemden geçiyoruz. Yetkililerin daha sağlıklı programlar ortaya koymasından başka çare görünmüyor gibi. Teşhis doğru konulmadığı sürece sağlıklı tedavi yapılamadığını herkes bizden daha iyi biliyordur.